Chương 32: Vấn đáp Thượng Thư

ChươngOd19 32: Vấn đáp Thượng ThưEEYa

Dữu Vu Lăng kinh hãi thốt lên: "Thưa thầy?! Thầy làm sao vậy ạ?"QozJ

Lưu Chiêu bỗng nhiên đứng bật dậy, giọng nói tràn ngập sự nôn nóng và gấp gáp: "Mau, mau mời vị công tử ấy vào đây!"

"Thưa thầy..."

"HaywNhz làt9on để đíchcdgb thân ta ra đón tiếp!" Lưu8KDw Chiêu chẳng màng giữ kẽ gì nữa, rảo2FbW bướcq2I6 thật nhanh hướng ra phía0nq6 cửa. Vừa bước tới ngạch cửa, ông mớib1TZ sựcI2tb nhớ ra Tạ Tinh Hàm vẫn còn đang ngồi bên trong gian phòng.

Dữu Vu Lăng thấy cử chỉ thất thốoeNU chưa5Nuc từng có của thầyJiVO mìnhzfho thì không khỏi ngỡYE3J ngàng, bèn dè dặt hỏi: "Thưa thầy,nBm5 người... có quen biết vị0eGw công5EU7 tử ấy sao?"

Lưu Chiêu cố gắngHDFV hít sâu một hơi đểwOsx ổn địnheMLG lại tâm trạng đang dậy sóng, quay sang bảo Dữu Vu Lăng: "ConcJ5c mauLH9o ra mờiqlrP cậu ấy vào tậnXxaz nơiv86q này, tuyệt đốiB8gU không được cóvro1 nửa phầneWTu chậm trễ hay thấto7w3 lễ!"

Dữu Vu Lăng mang theo mộtYdjT bụng đầy mốicZNa nghi6zg9 hoặc, khom mình lĩnh mệnh rồi rảo bước ra ngoài.

"Bọnkeri họ lại mời nhân vậtrNtH nào tới vậy ạ?" Tạ Tinh Hàm nhẹ nhàng bước ra từ sau bức bình phongXITS gỗ sơn mài,jKuA tò mò cất tiếng hỏi.

"Ta cũng không rõ.1ZHb Nhưng...2pGV nếu nhưJwOc người này thật sự có thể68F2 trả lời được những vấn0y4t đềMeEA chấtKb51 vấnmN0o trongM5fF phong thư này,Nx72 Lưu Chiêu ta cam tâm tình nguyện lấy lễ bái sư mà phụng đãitLAH cậu ấy!" Lưu Chiêu hai tay nâng niu bức thư, giọng nói kích động đến mức khẽ run lên.

Tạzrp8 Tinh Hàm nghe44Lk thấy vậy thì trong8q7b lòng không khỏi kinh hãiVgyG tột độ!

Mấy ngày gần đây, người của Vươngw52C Quán học liên tụce7R9 phái danh sĩo54j tớixh6q tận cửa,Wvyd viện cớ "luận bàn học thuật" để trămBrce phương ngàn kếSosW gây khómu0f dễ chorDfr LưuO38x Chiêu. Thế nhưng lầnnzLK nàoUKD5 Lưu Chiêu cũng ung dung ứng đối, phongSaOf thái tự tại thungdZEq dung. Vậy mà ngày hôm nay, vị lão nhân gia này lại có thể thốt raJKYv những lời nhún nhường báiQa6L phục đến bực này!

"Thế bá hãyWNfM cẩn trọng, đâyYZox rất có thể là quỷ kế củaYcIs bên Vương Quán học đấy ạ!NmtE Nếu thế bá chủ độngIHLj nhận thua, chẳngZp6f phảimi1a sẽ trao choFe12 Liễu Đàm cáiAeb9 cớ xác đáng nhất để phế truất Quận học hay sao?"

Trong lòng Lưu Chiêu khẽYPpg "thịch" một tiếng. Nãy giờ ông chỉ mải mêmJVD đắm chìm vàohxkH những gút thắt họch6h6 thuật mà suýt chút nữa quên bẵng mất rằng Quận họcU8wu lúc này đangEa9h đứngLH3L trước bờ vực sinh tử tồn vong ngàn cân treo sợiF8PK tóc.

"Đừng8IUG gặp người này nữa1voK ạ. Hãy tìm một lý do thích hợp nào đó rồi sai ngườibqOb tiễn hắnFKbG đi thôi."5tiL Tạ Tinh Hàm cất lờilMVz đề nghị.

Lưu Chiêu trầm ngâm suyAu2f tính giây lát, sau đó trầm giọng đáp:

"Không được. Học vấn vốn là2m32 việc lớn nghìn thu1XTe củadKmc thiên hạ, há có thể tự dối lòngIObO mình mà lừa bịp thế gian? Nếu như người này thật sự cóMtCX thể lấy kinh Thượng Thư racNXG để chỉ dạy cho ta, Lưu Chiêu ta đương nhiên phải cúi đầupMY7 thọ giáo! Huống hồ, nếu người ấy thực sự giải tỏa được nhữngAlB5 mối nghi hoặc lớn lao bấyF9oi lâu nay trongu8aa học thuật cho ta, thì đó chính làoMQV điều may mắn lớn nhấtRiC6 trong cả2mRO cuộc đờiZeFj ta rồi!"

Tạ Tinh Hàm nhìn thấy vẻ mặt mừng rỡq9jr như điên như dại của Lưu0t1h Chiêu thì biết ngayUEQR tính gàn dở mê muội học vấn của vị thế bá này lại tái phát rồi. Giữa lúc khó xử, trong lòng nàng cũng dângoV1t lên một nỗi tò0Pmq mòA1RK mãnhTsmL liệt. Nàng đưavLVn mắt nhìn8kZY vềidXf phía trangvToo thư1Zpy trên tay LưuAmUv Chiêu, ánhKHFI mắt vừaTO9W lướtNzRu quaxruD những dòngUMVg mực đen thìJsod bỗng thấyDGrC nét chữ này dường như có đôi phần quen thuộc.zTIX ĐangEaPg định bước999b tới nhìn cho kỹ hơn thì tiếng bước chânq09X ngoài cửa đã dồn dập vọng lại gần, nàng vội vàng xoay người7w4j trốndA6A trở lại phía sau bức bìnhvaoM phong.

"Thưa thầy, Vương công tử đã tới." Dữu VuqDHl Lăng cất tiếng rồi dẫn VươngV8Tw Dương bước6Jij vào phòng.

"Kính chào Lưu tiên sinh." Vương Dương hướng vềeuDu phíaK1g0 Lưu Chiêu khomSWzK mình vái một lễ.

Lưu ChiêusqfQ khựng người lại, trongdHvC lòng khôngsp5J khỏi sững sờ.YqoK Ông vạn lầnTRCY không ngờ tới vị cao nhân viết ra bức thư kinh thếCO4I hãi tục kia lại có thể trẻ tuổiQPpJ đến mức này!a5wb

Ở phía sauV9Fk bức bình phong,Enju Tạ Tinh Hàm cũng giậtwc8R mình sửng sốt. Giọng nói này... sao nghe quen tai đến thế nhỉ?

"Bức... bức thư này thực sự là do cậu viết sao?" Lưu ChiêuEblG giơ trang giấy lên, ánh mắt đầyiB70 vẻ khó tin nhìndNuY chăm chú vàoUY3D Vương Dương.

"Chính là vãnbAhS bối viết."

"Những câu hỏi18vP hóc búa này, cậu đều cóCgEo thể giải đáp được cả chứ?"

"Đều códPuO thể giải đáp được."

Lưu Chiêu đứng ngẩnoo6S ngơ tạiKSjM chỗ, tròn mắt nhìn VươngpPA4 Dương một hồi lâu, lúc nàyrWsj mới sực tỉnh nhớ ra phép tắc lễlpxK nghi tiếp khách,xzHp vội vàng xuayBHg tay mời:GXMU "Mời ngồi,xfL8 mờiFXgJ ngồi!"

Vương9pDf Dương vừa mớiTkCT anWGzv tọa, Lưu Chiêu đã không kìm nén nổi sự sốt ruột mà vội vãJCIp hỏi dồn: "'Khâm minhlPYz văn tưsohm an an',S4fE cậu nói3iL8 lời chú giải của Khổng Truyền xưa nay là sai lệch, vậy thì hai chữ 'an an' rốt cuộc phải giải nghĩa thế nào mới đúng?"

Vương Dương từ tốn đáp: "Sách Thượng ThưD4W8 Khảo Linh Diệu có chép: 'Phóng huân khâm minh văn tư yếndpl1 yến'. Học giả TrịnhSSuI Huyền từng chúGtHZ giải rằng: 'Khoan dung chewbzo chở vạn vật gọi là yến'.wh9n SáchRx9l Nhĩ Nhãeo4E cũng chép: 'Yến yến, tức làRFsJ ôn hòaAQz6 vậy'. Trongi7sD thiênQIij CổaQ3V Kim Nhân VậtQ3Kw Biểu, cáiA2H1 tên 'An nhũ tử'Vtc4 cũng được viếtlcLm thànhXeZK 'YếnOas4 nhũulLd tử'. Đó chính là bằng chứng xác thực choWjVK thấy thờipcYV cổebCE đại haicS6i chữvaD1 'yến' và 'an'VBDq vốncfsz có ýu7UH nghĩa tương thôngyB5b với nhau. Do đó sáchIYix Thích Danh mới chép: 'An, tức là yến vậy'—"

"Khoan đã, khoan3aLU đã! Xin dừng lại một chút!" Lưu Chiêu vội vàng ngắt lời Vương Dương, chạy lon ton lại phía giáHztp sách,9jmO rút phắt rakqJy một cuộn sách lớn rồi hấps5Hx tấpm3qK lật giở traDIVv cứu.HPY4

Cùng lúcD2BP đó,WXjz Tạ Tinh Hàm đang nấpRibj sau bình phong cũng nóng lòng muốn tìm kiếm đồ vật, song thứ nàngxnux muốn tìm không phải làFb8z kinh thư cổhK2g tịch, mà là một bứcT8Vr thư cũ.OIv6 NàngRXJ0 muốn đốiHTt7 chiếu lại nét chữ một lần nữa, thế2vCp nhưng lúc này nàng mới bàng hoàng nhớ ra, trong cơn tứcI37W giận hôm7hNZ trước, nàng đãuNJi bỏ quên phongMRYp thư ấy tại biệt thự củarafB Lạc Trạm biệt giá mất rồi!hzIJ

Lưu Chiêu vừa thoăn thoắt lật trục sáchbrpm vừa liênDNOx tục gậtKKt3 đầu tâmK5SH đắc, đoạn ngẩng lên nhìnhbVQ Vương Dương áy náyzQBi nói: "Thật thứ lỗi,9cQe xin công tử7Wfy cứ tiếp tục giảng giải." Nói đoạnb35J ông bỗng nhớ3hO3 ra điều gì, vội cất tiếng gọi: "Tử Giới! MaurVlW sai người mang trà quả lên đây!"SG3m

"Trà quả" chính là mónxQEB trà0mdz điểmRWFc của thời xưa, vào thời bấyLE1m giờ khi thưởng trà người ta thường dùng hoa quả tươi thay vì các loại bánhxOAx ngọt.fcIf

Dữu Vu Lăng đang nóng lòng muốnqTSF vàoe4Z7 nghe tiếp7NgO những lờiz3GG luận giải kinh9DbC điển, nghe thầy saikkzB bảo liềnuKls rảoWltY bướcs7BZ thật nhanh ra ngoài sắp xếp.

Vương DươngFE1K ung dung tiếp tục: "Hai chữ 'an an'euy7 vốn làMGvk một từWI2f láy, tươngNbRP tự như các cụm từ 'tiểu tâm dực dực' hayMi8C 'thiên võng khôi khôi', đều thuộc cùng một thể thức cấu tạo. Ý nghĩa của nó hoànB0HI toàn tương đồng với 'yến yến'.jBAT Cả câu 'khâmlLau minh văn tư an an' ýdXYn nói4OMg đức độ sáng suốt, trí tuệ mẫn6j1u tiệp của bậc thánh vương đều bắt nguồn5aTa từ bản tính8wZv tự nhiên thanh thản,kznk chứ tuyệt đối khôngM1uR phảilUHF doiJDw gượng ép mà8bgL có được.kyjA Lời chú của Khổng Truyền cho rằng câu nàySEHh có nghĩa là 'làm an định những nơi đáng phải an định trong thiên hạ', thực sự là quá mức gượng gạo khiên cưỡng."

"Giải nghĩa tuyệt lắm, giải nghĩa hay5OQi vô cùng!"dF70 Lưu Chiêu mặt mày rạngzGfd rỡ bừngaakE bừng, nhìn vào trang giấyRRiE thư mà không ngớt lời khenzh0w ngợi. Tiếp đó, ôngr9jd lại vội vã truyEkrp hỏi:

"Trong thiên Cảo Dao Mô5Vvw có câu 'Chưng8Lbz dân nãi lạp', Trịnhg3h2 Huyền chú giải chữ 'lạp'9TTK này là 'hạt gạo',7rKS cậuBvd2 lại bác bỏ mà bảo đó là cách diễn giải 'bất từ' — tức không thành câu cú ngữ pháp, vậy ýAd7L đó là thế nào?"

Lúc này Dữu Vu Lăng đã dẫnZ1Oc hai ngườivOyD bộc dịch bưng khayQUBd tiến vào phòng,ThjY bày biện trà cụ cùng đĩadHt9 hoao77Z quả3QPA tươi ngon lên chiếcvojF bàn trước mặt Vương Dương. Hắn cònpLDh đích thân nâng ấm rót một chén tràpwYf nóng, cung kính dâng tới trước mặtGIOX Vương Dương.

Vương DươngzhdB đón lấy chén trà, khẽi9dV gật đầu9fTn nói lờiIzGl cảm ơn rồi thong thả giảiVu2f đáp:

"Nếu hiểu theo nghĩa của Trịnh Huyền8MU3 thìaOgH 'Chưng dânujUj nãi lạp' sẽ dịch thànhMHD7 'Dân chúng bèn làW1fP hạt gạo', câu văn như vậy căn bản không thànhVh8I ngữ pháp. Còn nếu muốn suyCK7r diễn rộng0XO5 ra29V7 chữ 'lạp'v33P mang0TBe ý nghĩa là 'ăn hạt gạo',5q06 thì trong toàn bộ cổ văn tuyệt đối không hề có tiền lệ dùng từ như vậy. Thiên Vương Chế trong sách1Zgi Lễ Ký có chép:rPjq 'Phía tây gọi là Nhung, xõa tócCxV1 mặc áo da thú, cómT3N kẻ không ăn hạt lương thực (bất lạpxGm6 thực)'. Thử hỏi nếu đổifyLC câu ấy thành 'có kẻ không hạt lương thực (bất lạp)', liệu có77Vj xuôi taiIb6D và chấp nhậnVlnw được không?"3DdA

Đôi mắt Lưu Chiêu bỗng sáng rực lên nhưGKgG đuốc, vội vàng hỏi dồn:loHl "VậySBrg thì chữ 'lạp' ở đâygR7e rốt cuộc phải hiểu theo7lbt nghĩa nào mới chuẩn xác?"

TạykD1 TinhxhCu Hàm ở phía sau bức bình phong cũng bất giácM8Wx nghiêng người vềTYQR phía trước, nín thởXzaH chờ đợi câu trảN5hk lời.TNts

"Chữ 'lạp' ở đây thựcv3HN chất là chữ mượnRaWn âm — tức giả tá từ chữ 'lập' trong câu 'Lập ngã chưng dân'lTl2 thuộc thiên Chu Tụng của Kinh Thi. Sách Quảng7PB4 Nhã có chép: 'Lập,hgxc tức là9yJg thành vậy'. Học giả Trịnh7qdW HuyềndK1G khiSH78 chú giảiQqBG thiênLBGI TiểuaZnO Tư Đồ trong Chu Lễ cũng viết: 'Thành, tứcupV8 là địnhPY8D vậy'. Bởi thếpVCH cho nên—"

Lưu Chiêu lại luốngv9cm cuống hấp tấp chạy vội về phía giáHAIL sách95kj lục lọi, miệng không0QpM ngừng giục giã: "Đừng bận tâm tới ta,bPOz công tử cứ nói tiếp3FiM đi!"

"Bởi thế cho nên câu 'ChưngOHip dân nãi lạp' thực chất mang ý nghĩa là 'Chưng dân nãi định'Hn0q — tức muôn dân nhờ đó mà đượcPwkL an cư địnhv9mf cưcynr vững vàng. DonRor vậy mà thiên HạPScZ Bản KỷX3vd trongRWW5 sách Sử Ký mới diễn giải bốnaaLn chữ này thành 'Chúng dân nãi định', chính làtmvZ nắmho2P lấys3xz đại ý sâuZLlo xa của câu văn mà ghi chép lại. Hơn nữa nếun7Kc liên hệAZyN chặt chẽ với ngữ cảnh9Mpz đoạn vănmA79 phía2UZa trên: Đại Vũ trịx90G thủyttLz thànhaAO3 công, khiến cho ngũ cốc có thể gieo trồng làm lương thực, chim muông cầm thú có nơiz6NI sinh sôiBe8o nảy nở, trăm thứ hàng hóa vật dụnge1d2 lưu thôngNfRV thuận tiện, đó mới chính là toàn bộ ý tứ của việc an địnhyzFN muôn dân trăm họ, tuyệt đối không thể chỉ thuuStu hẹp hạn hẹp trong mỗi việc lấp đầy bụng bằngJRf1 hạt gạo được. Từ đó có thể khẳng định chắcHZsK chắn chữ 'lạp' ở đâyTv7a tuyệt nhiên không mang nghĩa 'hạt gạo'."

Vương Dương dứt lời, trong căn phòng bỗng chốc rơixlD8 vào một khoảng không gian8RZD tĩnhCcf5 lặng lạf4P0 kỳ,s2Xk chỉW5qf còn nghe thấyb1eI tiếng trục sách giấy sột soạt ma sát vào nhau vang lên giòn giã.drWS

DữufYYN VulWgo Lăng tranh thủ khoảngKwPQ trống liền bước lên hỏi chen vào: "VươngTvxb công tử, ban nãy huynh nóiDg1F Trịnh Huyền chú giải thiên Tiểu Tư Đồ..."

"Xuất sắc!IvyD Quả thực làgnWz tuyệt diệu khôn xiết!" Lưu Chiêu chắp tayQ0ch sau lưng tấm tắc trầm trồ khen ngợi, sải bước quay trở lại chỗOIww ngồi. Nỗi hân hoan kíchntKm độngNhuX trên gươngRqYz mặt già nua lộ rõ không2yV7 sao giấu nổi: "Vị công tử này công phu nghiên cứue8hF huấn cổ học thựcvJml sự vô cùng thâm sâu uyên bác! ĐầyECO5 ắp phong thái di phongB15L của các bậc3Sse Nho gia thời Lưỡng Hán!VrLf Không biết lệnh sư khai tâm của công tử làUyqA bậc danh Nho nào vậy?"

Huấn cổ học vàorfjN thời cổ đại còn được8rnN gọi là "Tiểu học", tương đương vớiixAi bộ môn "NgônAB88 ngữ học" và "Văn tự học" của thời hiện đại. MônKHxX học nàyrOhG hưng thịnh rựcr0h8 rỡOrPh vào thời Hán Đường, đến triều đạiLatf nhà Thanh thìWVLK đạt tới đỉnh cao rựcpiYg rỡ với quy mô9IGV đồ sộ.bWM1

Những luận điểm mà Vương DươngrIDk vừa trình bày ban nãy thực chấtZgc8 là sự đúc kết tinh hoa từ những thành tựubvZ8 nghiên cứu học thuật của "Học pháidI13 Càn Gia"w8it thời4PQw nhà Thanh. Lưu ChiêuxkLx dẫu bị hạnWPV8 chế bởi thời đại nên khôngI1uN tài nào biết được Học phái Càn Gia là2Srl thứ gì, thếdTPs nhưng bằng nhãn quan uyên7mPf bác của mộtH4FF bậc đại Nho, ông lập tức nhìn thấu nền tảng lập luận của Vương Dương trong cả hai câu trảFMWn lời đều cắm rễ vững chắc trên nền tảng của huấn cổ học. Bởi vậy, lời nhận xéteIcG "đầy ắp phongKY7l thái di phong của Nho gia thời Hán" cũng hoàn toàn chuẩnnGRd xác chứ chẳng hềs2vf quá lời.

"Thầy củaCO4l ta có rất nhiều người..." Vương8RWT Dương nhấtSUaS thờizL1A cũng chưa nghĩ raLsF2 cách trả lời câu hỏi này sao cho trọn vẹn.m2iB Người thời xưa khi18pT làm học vấn vốn9KJU vô cùngpSyh coi trọng nguồn gốc mônX9jf phái sư thừa.J0Rz Chuyện giấu giếm danh tính sưjh8x phụ2Amz như trong tiểu thuyếtOCFe võKC3P hiệp gầnsXQE như không baoXRof giờ tồn tại trong giớiiK9c sĩ phu, dẫu là bậc ẩn sĩRNMx mai danh lánh đời thì người ta9jmx cũng chỉ ẩnYyxH giấuGQwd hành tunggWqr chứ không bao giờ giấu tên tuổi,d4eZ huống chi lại là mộtAtHZ bậc đại tông sư về kinhS88F học.

"Học hỏi31yY qua nhiều bậc thầy sao?" LưuScJP Chiêu không khỏi lộ vẻ kinh ngạc.

Trong kinh học xưa nay vốn coi trọng việc truyền thừa một mạch chính thống, việc một ngườipKxr theo học nhiều người thầy khác nhau làFfJ1 điều vô cùng hiếm thấy, huống chiwPvk người bình thường4WBX cũng chẳngP0Ta thể nào tìm đâu ra nhiềuVQvK bậc danh2Bq4 sư7jUO đếnbiEd thế để thọ giáo.

Dữu Vu Lăng đứng bênPgEJ cạnh9XKa liềnw0zq khẽ lên tiếng nhắc nhở thầy mình:uMOe "Thưa thầy, Vương8wHG côngg0Ik tử xuất thân từNFAE Lang Gia VươngphI2 thị."

"Ồ?TYfk Hóa ra là công tử của bậc đại gia thế tộc!yZQ7 Thảo nào,jGo4 thảo nào!"wVII LưuJFYN Chiêu vừa ngạc nhiêni88W vừaK34c mừng rỡaXpa thốt lên.

"ĐạiO0cL gia"m8gb ở đây chính là cách gọi các thế gia vọng tộc hiển hách, cònreuL "Đại gia tử" làZr3f một danh xưng tôn kính mà người đương thờiegBa dùng để xưng hô với con em thuộclkJP các dòng dõiWmY0 hào môn quýI9kg tộc vọng tộc.

Tạ Tinh Hàm nấp sauB3S4 bức bìnhbkUH phong, khi nghe thấy bốn chữ "Lang GiafU4s Vương thị" khẽNKT6 lọtHICw vào tai, đôi mày thanh tú bất giác khẽ nhíu lại.zrN7